FUMİGASYON TÜRLERİ

 

FÜMİGASYON

Milattan 4 bin yıl evvel bilinen, etkili bir şekilde ise, 20. yy'ın başından beri tarımsal ürünlerdeki zararlılara karşı kullanılan bir kimyasal yöntem olan fümigasyon her türlü biyolojik (böcekleri, yumurta, lavra, nymph, pup ve ergin dönemlerde) dönemlerdeki böcekleri ve diğer zararlı hastalık etmenlerini (nematod, mantar, bakteri vb..) öldürmek amacı ile kapalı bir ortama belirli bir ısıda ve belirli bir miktarda gaz halindeki kimyasal bir madde (=fümigant) vermek ve belirli bir süre gazı bu ortamda tutmak amacı ile yapılan işlemdir.

 

Fümigasyonun amacı ve önemi

Her türlü bitkisel ve hayvansal kaynaklı ürünler ile diğer materyalleri zararlı etmenlerden arındırarak, bu etmenlerin tahribatını ve ürün kaybını önlemek suretiyle ürünün sağlıklı halde bulunması amacını gerçekleştirmektedir. Bu işlem insektisit, fungusit, rodentisit, hematosit ve akarisidlerle mücadelenin güç veya imkansız olduğu hallerde başvurulan son çaredir. İşte bu gaye ile yapılan fümigasyon işleminin yapısındaki esaslar olan:

 

• Bulaşık ürüne direkt olarak tatbik edilebilen bir yöntem olması,
• Difüzyon yüksekliği nedeniyle üründe uç noktalara kadar nüfuz edebilme ve homojen dağılma imkanı sağlaması,
• Gıda maddelerindeki kalıntı ve koku oranının tolerans sınırları içinde bulunması,
• Kısa sürede büyük miktardaki ürünlere uygulanabilme olanağı sağlaması,
• Diğer savaş yöntemlerine oranla daha az masraf ve iş gücü gerektirmesi,
• Zararlı etmenlerin tüm biyolojik dönemlerine etkili olması gibi özellikler bu işlemin olumlu yönlerini teşkil etmektedir.

 

Bu olumlu yönlere sahip fümigasyon işlemi sonucunda gerek ihracat ve gerekse ithalat bakımından pek çok kolaylıklar sağlanmakta ve dolayısıyla yurda tehlikeli zararlı etmenlerin her biyolojik dönemdeki canlı halinin girmesi önlenmekte ve alıcı isteklerine uygun temizlikte ürünlerin hazırlanması sağlanmaktadır.

 

Bu öneme sahip fümigasyon işleminde kullanılan fümigantların

 

• Taşındıkları kaplara ve uygulandıkları ortama aşındırıcı etki yapmaları,
• Uygulandıkları ürünlerle sabit bileşimli ve istenilmeyen kalıntılar yapmaları,
• Canlı bitkilerde bozulmalara, üretim materyallerinde (=tohum vb.) çimlenme kaybına neden olmaları,
• Parlayıcı, patlayıcı ve yanıcı olmaları,
• İnsanlar üzerinde de yüksek toksik etkide bulunabilmeleri gibi olumsuz özelliklerinden ötürü bu işlemin zirai fumigasyon ruhsatına sahip firmalarca çok dikkatli ve tekniğine uygun şekilde yapılmasını gerektirmektedir.

 

FÜMİGANT

Fümigasyonda kullanılan ve kapalı bir yere sevk edilerek (zehirli) gaz halinde zararlı etmenleri imha edebilen katı, sıvı veya gaz durumundaki kimyasal maddelerdir.

 

Fümigantlar tesirlerini ya sinir sistemine etkili olmak veya canlı hücre protoplazmasının oksijen alıp vermesinde görevli hayati önemdeki oksidase, peroksidase, ve reduktase gibi enzimlere etki ederek solunuma engel olmak suretiyle yaparlar.

 

Fümigasyon işleminde en çok kullanılan fümigantlar; kullanma dozu ve uygulama süresi, depo hacmine ve depo sıcaklığına göre belirlenmektedir. Bu uygulamalar kapalı yerlerde veya plastik örtüler altında yapılmalı ve fümigasyondan sonra bu yerler iyice havalandırılmalıdır.